Tylko połowa mieszkańców Polski posiada przynajmniej podstawowe kompetencje cyfrowe – wynika z danych opublikowanych w ramach projektu NASK oraz programu Kluby Rozwoju Cyfrowego. Dane te wpisują się w ostrzeżenia ministra cyfryzacji Krzysztofa Gawkowskiego, cytowanego wcześniej przez portal CyberDefence24.pl, który podkreślał, że Polska ma dziś lekcję do odrobienia w zakresie edukacji cyfrowej społeczeństwa.
Z najnowszych statystyk wynika, że w 2025 roku jedynie 50 proc. mieszkańców Polski posiadało co najmniej podstawowe kompetencje cyfrowe, a tylko 24 proc. – ponadpodstawowe. Tymczasem średnia dla całej Unii Europejskiej wyniosła odpowiednio 60 proc. i 31 proc.
Polska nadal wyraźnie poniżej unijnej średniej
Choć Polska poprawiła swój wynik względem poprzednich lat i awansowała z 25. na 23. miejsce w unijnym rankingu kompetencji cyfrowych, dystans do liderów pozostaje ogromny. W krajach takich jak Holandia, Irlandia czy Dania ponad 80 proc. obywateli posiada podstawowe kompetencje cyfrowe. W Polsce – zaledwie połowa społeczeństwa.
Co istotne, problem nie dotyczy wyłącznie dostępu do internetu. Jak wskazano w analizie, aż 89 proc. Polaków regularnie korzysta z sieci, jednak ponad 40 proc. użytkowników internetu nie posiada kompetencji gwarantujących bezpieczne i świadome funkcjonowanie w cyfrowym świecie.
Największa przepaść wśród seniorów
Najbardziej alarmujące dane dotyczą osób starszych. W grupie wiekowej 65–74 lata jedynie 12 proc. Polaków posiada podstawowe kompetencje cyfrowe, podczas gdy średnia unijna wynosi 33 proc. Jeszcze gorzej wygląda sytuacja w przypadku kompetencji ponadpodstawowych – posiada je zaledwie 3 proc. polskich seniorów.
Różnice są widoczne także między pokoleniami. O ile osoby w wieku 25–34 lata osiągają wyniki zbliżone, a nawet nieco lepsze od średniej UE, to wraz z wiekiem poziom kompetencji gwałtownie spada.
To właśnie na ten problem zwracał uwagę minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski, zapowiadając programy edukacyjne dla seniorów oraz wprowadzenie zagadnień higieny cyfrowej do szkół od września 2026 roku.
Wieś nadal cyfrowo wykluczona
Raport pokazuje również wyraźny podział między miastami a terenami wiejskimi. Podstawowe kompetencje cyfrowe posiada:
- 61 proc. mieszkańców dużych miast,
- 51 proc. mieszkańców małych miast,
- jedynie 41 proc. mieszkańców wsi.
Autorzy opracowania podkreślają, że poziom kompetencji cyfrowych silnie koreluje z miejscem zamieszkania oraz dostępem do edukacji i usług cyfrowych. Polska wypada słabiej od średniej unijnej w każdej kategorii osadniczej.
W ujęciu regionalnym najwyższy poziom kompetencji cyfrowych odnotowano w województwie mazowieckim (61 proc.), dolnośląskim (56 proc.) i śląskim (54 proc.). Warto jednak zauważyć, że jednym z najszybciej rozwijających się regionów była Małopolska, gdzie w latach 2021–2025 odsetek osób posiadających podstawowe kompetencje cyfrowe wzrósł z 37 proc. do 54 proc.
Cyfrowe kompetencje coraz ważniejsze dla bezpieczeństwa
Coraz częściej podkreśla się, że kompetencje cyfrowe nie są już wyłącznie kwestią wygody czy rynku pracy, ale również bezpieczeństwa państwa i odporności społecznej na manipulację, dezinformację oraz cyberzagrożenia.
Jak zauważył Krzysztof Gawkowski, obywatele stają się bardziej przedmiotami niż aktywnymi uczestnikami cyfrowego świata, jeśli nie rozumieją mechanizmów działania technologii i algorytmów.
Czytaj także:
